Sociale stress en gevoeligheid voor psychose

Mensen die gevoelig zijn voor psychose reageren met meer stress en achterdocht op hun omgeving. Dat blijkt uit een onderzoek waarin we 170 proefpersonen in verschillende virtual reality omgevingen lieten rondlopen. Stress en paranoia namen toe als het drukker was in een virtueel café of als virtuele mensen onvriendelijker keken. Dit effect was sterker bij mensen met een hoger risico op psychose.

Door het gebruik van virtuale omgevingen konden we goed onderzoeken welke prikkels in de omgeving bij welke mensen stress geven. De stress reactie op sociale prikkels in de omgeving was groter bij mensen die in hun kindertijd nare dingen hebben meegemaakt, zoals mishandeling of seksueel misbruik. Stress en achterdocht liepen vooral op als er veel sociale prikkels in de omgeving waren, in combinatie met trauma in de kindertijd én een hogere psychose gevoeligheid.

De VR café omgeving

Vijfenvijftig mensen die recent een psychose hadden gehad, 20 mensen met lichte psychotische ervaringen, 42 broers en zussen van patiënten met psychose en 53 gezonde proefpersonen deden aan het onderzoek mee. Iedereen liep vijf keer vier minuten door een virtueel café met steeds een verschillende hoeveelheid sociale prikkels. De hoeveelheid virtuele cafébezoekers en het percentage met een ander etnisch uiterlijk varieerden, net als de mate waarin zij de proefpersonen onvriendelijk aankeken. Na elk experiment werd proefpersonen gevraagd naar hun spanning en achterdochtige gedachten over de virtuele cafébezoekers.

 

Meer lezen:

Environmental Social Stress, Paranoia and Psychosis Liability: A Virtual Reality Study.
Wim Veling, Roos Pot-Kolder, Jacqueline Counotte, Jim van Os, Mark van der Gaag.
Schizophrenia Bulletin 2016; 42:1363-1371.
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/27038469

Childhood trauma, psychosis liability and social stress reactivity: a virtual reality study.
Wim Veling, Jacqueline Counotte, Roos Pot-Kolder, Jim van Os, Mark van der Gaag.
Psychological Medicine 2016; 46:3339-3348.
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/27619196